Специјални органи на Обединетите нации
Специјалните органи се ангажираат од
страна на
Генералното собрание, кому
му поднесуваат и извештај (делумно директно, делумно преку
Економскиот и социјален
совет). Тие се обврзани кон наредбите на Генералното собрание и за разлика од специјалните
организации
не располагаат, со висок буџет ниту со меѓународно-правен статус. Но, тоа не
значи дека тие не настапуваат како самостојни организации.
И покрај формалното врзување за Генералното собрание, тие кон други актери
надвор од Обединетите нации настапуваат сосем автономно, заради што понекогаш се означуваат како квази автономни институции. Тие поседуваат
издиференцирана внатрешна структура и сопствени органи за политичко управување,
што ја намалува (формалната) разлика од специјалните организации по однос на
работата и нивната перцепција од други актери.
За создавањето Гарајс и Варвик го велат следново: „Создавањето на најголем дел
од специјалните органи се случува во фазата на деколонизацијата, кога државите од 'Третиот
свет' станаа мнозинство во Генералното собрание и
со ова прашање претежно се
занимаваше со економските и социјалните проблеми на земјите во развој (...) [види
основен курс 2:
Обединетите нации во Студената војна].
Значителниот број специјални
органи што биле создадени во првите четири децении од историјата на ОН,
претставува израз на посакувањето на земјите во развој против еден светски
економски поредок, којшто од нив беше сметан за неправеден и еднострано ги
повластува индустриските нации (...). На тој начин им успеа да го вкоренат
конфликтот Север-Југ во агендата на Обединетите нации, но до негова обработка ...
не дојде.“
[од:
Свен Гарајс/Јоханес Варвик, Die Vereinten Nationen. Aufgaben, Instrumente und Reformen;
Bundeszentrale für politische Bildung Schriftenreihe Band 403, Bonn 2003, S.
60-61 (Обединетите нации. Задачи, инструменти и
реформи; Сојузна централа за политичко образование, издание во томови, том 403,
Бон 2003, стр. 60-61)]
|
Специјални органи |
|
Со директно
поднесување извештај
до Генералното собрание: |
|
UNRWA |
United Nations Relief
and Works Agency for Palestine Refugees in the Near East |
Организација
за помош на
Обединетите нации за палестински бегалци во Блискиот Исток |
Интернет |
|
UNITAR |
United Nations
Institute for Training and Research |
Образовен институт и
институт за истражување на Обединетите нации |
Интернет |
|
Со поднесување
извештај до Генералното собрание преку
Економскиот и социјален совет: |
|
UNICEF |
United Nations
Children´s Fund |
Организација
за помош на деца на Обединетите нации |
Интернет |
|
UNHCR |
United Nations High
Commissioner for Refugees |
Висок комесар на
Обединетите нации за бегалци |
Интернет |
|
WFP |
World Food Programme |
Светска програма за
храна |
Интернет |
|
UNCTAD |
United Nations
Conference on Trade and Development |
Конференција на
Обединетите нации за трговија и развој |
Интернет |
|
UNDP |
United Nations
Development Programme |
Програма за развој при
Обединетите нации |
Интернет |
|
UNFPA |
United Nations
Population Fund |
Фонд за население
при Обединетите нации |
Интернет |
|
UNV |
United Nations
Volunteers Programme |
Програма за волонтери
при Обединетите нации |
Интернет |
|
UNU |
United Nations
University |
Универзитет
при Обединетите нации |
Интернет |
|
UNEP |
United Nations
Environment Programme |
Програма за животна средина
при Обединетите нации |
Интернет |
|
WFC |
World Food Council |
Светски
совет за храна |
|
|
UNCHS |
United Nations Centre
for Human Settlements |
Центар
на Обединетите нации за домување и урбанизам |
Интернет |
|
INSTRAW |
International Research
and Training Institute for the Advancement of Women |
Меѓународен институт за истражување и образование за унапредување на жената |
Интернет |
|
UNHCHR |
United Nations High
Commissioner for Human Rights |
Висок
комесар на Обединетите нации за човекови права |
Интернет |
|
Регионални комисии |
|
ECE |
Economic Commission for
Europe |
Економска комисија за Европа |
Интернет |
|
ESCAP |
Economic and Social
Commission for Asia and the Pacific |
Економска и социјална комисија за Азија и Пацификот |
Интернет |
|
ECLAC |
Economic Commission for
Latin America and the Caribbean |
Економска комисија за Латинска Америка и Карибите |
Интернет |
|
ECA |
Economic Commission for
Africa |
Економска комисија за Африка |
Интернет |
|
ESCWA |
Economic and Social
Commission for Western Asia |
Економска и социјална комисија за Западна Азија |
Интернет |
|
Комисии за човекови права |
|
CERD |
Committee on the
Elimination of Racial Discrimination |
Комисија за елиминација на расната дискриминација |
Интернет |
|
CCPR / HRC |
Human Rights Committee
(under the International Convenant on Civil and Political Rights) |
Комисија за човекови права (под меѓународниот пакт за
граѓански и политички права) |
Интернет |
|
CEDAW |
Committee on the
Elimination of Discrimination against Women |
Комисија за елиминација на дискриминацијата на жената |
Интернет |
|
CESCR |
Committee on Economic,
Social and Cultural Rights |
Комисија за економски, социјални и културни права |
Интернет |
|
CAT |
Committee against
Torture |
Комисија против мачење |
Интернет |
|
CAAS |
Commission against
Apartheid in Sports |
Комисија против Апартхејд во спортот |
|
|
CRC |
Committee on the Rights
of the Child |
Комисија за правата на детето
|
Интернет |
