Специјални организации на Обединетите нации

За разлика од специјалните органи, специјалните организации не се создадени од ООН. Се работи за меѓународни организации со сопствена правна природа, со кои Обединетите нации соработуваат врз основа на договорни обврзувања (посебни договори според член 63 од Повелбата на ОН). Некои од овие специјални организации, како што е случајот со Светското поштенско друштво формирано во 1874 год., постоеле уште пред формирањето на Обединетите нации во 1945.

Специјалните организации се активни делумно во истите полиња на задачи како и специјалните органи, што на Обединетите нации постојано им носеше критика по однос на ефикасноста и координацијата во работата [види основен курс 5]. Формално, се работи за меѓудржавни институции, коишто се образложени преку посебни меѓународно-правни договори и кои располагаат со сопствени членски и организациски структури како и со сопствен буџет. Тие се поврзани со Обединетите нации преку договори што ги склучуваат со Економскиот и социјален совет, а коишто мораат да бидат одобрени од Генералното собрание.

За работата на специјалните организации Гарајс и Варвик го констатираат следново: „Слично како во случајот со специјалните органи, во полето на специјалните организации се олицетворуваат конфликтите на интереси меѓу индустриските земји и земјите во развој. Ако богатите држави повеќе ги гледаат финансиските корпорации, во коишто тие доминираат заради превласта со гласовите од финансиските удели, како функционални и ефикасни, сиромашните го ставаат својот акцент на организациите за мултилатерална развојна соработка, којашто исто така е зависна од поддршката на индустриските земји. За надминување на оваа противречност, работата на специјалните организации речиси и воопшто не може да придонесе (...). Како и за Обединетите нации, и за специјалните организации во целина важи дека успехот во нивната работа многу зависи од волјата за мултилатерална соработка на државите што ги носат“.

[од: Свен Гарајс/Јоханес Варвик, Die Vereinten Nationen. Aufgaben, Instrumente und Reformen; Bundeszentrale für politische Bildung Schriftenreihe Band 403, Bonn 2003, S. 62 (Обединетите нации. Задачи, инструменти и реформи; Сојузна централа за политичко образование, издание во томови, том 403 Бон 2003, стр. 62)]

[Автор: Рагнар Милер]

[Почеток на страна]