Karta e OKB-se
Lart Kursi baze 2 Kursi baze 3 Kursi baze 4 Kursi baze 5 Karta e OKB-se

 


 

Kombet e Bashkuara




Karta e Kombeve te Bashkuara

[nėnshkruar nė datėn 26 qershor 1945 nė San Francisko; hyrė nė fuqi nė datėn 24 tetor 1945]

Preambula

NE, POPUJT E KOMBEVE TE BASHKUARA ,

tė vendosur tė mbrojmė brezat e ardhshėm nga kamxhiku i luftės, i cili nė ditėt tona ka sjellė dy herė vuajtje tė pathėna mbi njerėzimin, 

tė forcojmė sėrish besimin tonė nė tė drejtat themelore tė njeriut, nė dinjitetin dhe vlerat e personalitetit njerėzor, nė barazinė mes burrit dhe gruas si dhe mes gjithė kombeve, qofshin kėto tė mėdha a tė vogla,

DHE PĖR KĖTĖ QĖLLIM

tė ushtrojmė durimin dhe tė jetojmė nė paqe si fqinjė tė mirė,

tė bashkojmė forcat tona, nė mėnyrė qė tė ruajmė paqen nė botė dhe sigurinė ndėrkombėtare, 

tė pranojmė parimet dhe tė fusim procedurat, qė garantojnė pėrdorimin e armėve vetėm pėr interesin e pėrgjithshėm, dhe

tė marrim nė konsideratė institucione ndėrkombėtare me qėllim, qė tė mbėshtesim pėrparimin ekonomik dhe social tė tė gjithė popujve  -

VENDOS
ĖM TĖ PĖRPIQEMI BASHKARISHT PĖR ARRITJEN E KĖTYRE QĖLLIMEVE.

Nė kėtė mėnyrė qeveritė tona, pėrmes pėrfaqėsuesve tė tyre, mbledhur nė San Francisko, tė cilėt kanė paraqitur plotfuqitė e tyre nė formėn pėrkatėse, kanė pranuar Kartėn e Kombeve tė Bashkuara duke krijuar kėshtu njė organizatė ndėrkombėtare nėn emėrtimin "Kombet e Bashkuara".

Kapitulli I:

Qėllimet dhe parimet

Kapitulli II:

Anėtarėsia

Kapitulli III:

Organet

Kapitulli IV:

Asambleja e Pėrgjithshme

Kapitulli V:

Kėshilli i Sigurimit

Kapitulli VI:

Zgjidhja paqėsore e konflikteve

Kapitulli VII:

Masat nė rast kėrcėnimi ose thyerjeje tė paqes si dhe nė rast sulmesh

Kapitulli VIII:

Marrėveshje rajonale

Kapitulli IX:

Bashkėpunimi ndėrkombėtar nė sektorin ekonomik dhe social

Kapitulli X:

Kėshilli ekonomik dhe social

Kapitulli XI:

Deklaratė mbi territoret shtetėrore pa vetėqeverisje

Kapitulli XII:

Sistemi ndėrkombėtar i mirėbesimit

Kapitulli XIII:

Kėshilli i Kujdestarisė

Kapitulli XIV:

Gjykata Ndėrkombėtare

Kapitulli XV:

Sekretariati

Kapitel XVI:

Tė ndryshme

Kapitulli XVII:

Dispozita kalimtare mbi sigurinė

Kapitulli XVIII:

Ndryshime

Kapitulli XIX:

Ratifikimi dhe nėnshkrimi


Kapitulli I: Qėllimet dhe parimet


Neni 1

Kombet e Bashkuara marrin pėrsipėr:

1. tė ruajnė paqen botėrore dhe sigurinė ndėrkombėtare dhe, pėr kėtė qėllim, tė marrin masa kolektive tė efektshme pėr tė parandaluar dhe mėnjanuar kėrcėnimet e paqes, pėr tė mposhtur veprimet mėsymėse dhe shkeljet e tjera tė paqes, si dhe pėr tė zgjidhur me mjete paqėsore sipas parimeve tė drejtėsisė dhe tė drejtės ndėrkombtare konflikte ndėrkombėtare apo situata, qė do tė mund tė ēonin nė shkelje tė paqes; 

2. tė zhvillojnė marrėdhėnie miqėsore mes kombeve, tė cilat bazohen nė parimet e barazisė dhe tė vetėvendosjes sė popujve si dhe tė marrin masa tė tjera tė pėrshtatshme pėr konsolidimin e paqes;

3. tė ngrenė kėmbė njė bashkėpunim ndėrkombėtar pėr tė zgjidhur probleme ndėrkombėtare tė natyrės ekonomike, sociale, kulturore dhe humanitare si dhe pėr tė mbėshtetur dhe forcuar respektimin e tė drejtave dhe lirive themelore tė njeriut pėr tė gjithė, pa dallim race, seksi, gjuhe apo besimi fetar;

4. tė jenė qendra, tė cilėn koordinohen me njėra-tjetrėn pėrpjekjet e kombeve pėr tė realizuar kėto qėllime tė pėrbashkėta.

Neni 2

Organizata dhe an
ėtar
ėt e saj veprojnė nė zbatim tė qėllimeve tė pėrcaktuara nė nenin 1 sipas parimeve tė mėposhtme:

1. Organizata bazohet nė parimin e barazisė sovrane tė tė gjithė anėtrėve tė saj.

2. Tė gjithė anėtarėt pėmbushin nė mirėbesim tė gjitha detyrimet, qė ata marrin pėrsipėr me anė tė Kartės, me qėllim qė tė sigurojnė tė drejtat dhe privilegjet, qė u takojnė nga anėtarėsia.

3. Tė gjithė anėtarėt i zgjidhin konfliktet e tyre me mjete paqėsore, nė mėnyrė tė tille qė paqja botėrore, siguria ndėrkombėtare dhe drejtėsia tė mos rrezikohen.

4.Tė gjithė anėtarėt ndalojnė nė marrėdhėniet e tyre ndėrkombėtare ēdo kėrcėnim apo pėdorim dhune, qė drejtohet kundėr paprekshmėrisė territoriale apo pavarėsisė politike tė njė shteti ose qė bie ndesh me qėllimet e Kombeve tė Bashkuara.

5.Tė gjithė anėtarėt u japin Kombeve tė Bashkuara asistencėn e nevojshme pėr ēdo masė, qė Organizata merr nė pėrputhje me Kartėn; njė shteti, ndaj tė cilit Organizata ka marrė masa parandaluese apo detyruese, ato nuk i japin mbėshtetjen e tyre. 

6. Organizata kujdeset, qė shtetet jo-anėtare tė Kombeve tė Bashkuara tė veprojnė sipas kėtyre parimeve, pėr sa kohė qė kjo ėshtė e nevojshme pėr ruajtjen e paqes botėrore dhe sigurisė ndėrkombėtare.

7. Nga kjo Kartė nuk rezulton e drejta e Kombeve tė Bashkuarapėr tė ndėrhyrė nė ēėshtje tė tilla, qė pėr nga natyra bėjnė pjesė nė kompetencat e brendshme tė njė shteti, apo detyrimi i shteteve anėtare, qė pėr ēėshtje tė tilla tė zbatojnė njė rregullore me bazė Kartėn; zbatimi i masave detyruese sipas kapitullit tė VII nuk preket nga ky parim.

[Pėrmbledhje kapitujsh]     [Kreu i faqes]


Kapitulli II: Anėtarėsia

Neni 3

Anėtarė fillestarė tė Kombeve tė Bashkuara janė ato shtete, tė cilat kanė marrė pjesė nė Konferencėn e Kombeve tė Bashkuara mbi njė Organizatė Ndėrkombėtare nė San Francisko ose qė kishin nėnshkruar qė mė parė Deklaratėn e Kombeve tė Bashkuara tė datės 1 janar 1942 dhe qė tashmė nėnshkruajnė kėtė kartė dhe e ratifikojnė atė sipas nenit 110.

Neni 4

(1) Anėtartė i Kombeve tė Bashkuara mund tė jenė tė gjithė shtetet e tjera paqedashėse, qė marrin pėrsipėr detyrimet e kėsaj Karte dhe qė, sipas vlerėsimit tė organizatės, janė tė afta dhe tė vullnetshme tė pėrmbushin kėto detyrime.

(2) Pranimi i nj
ė shteti tė tillė si anėtar i Kombeve tė Bashkuara bėhet me rekomandim tė Kėshillit tė Sigurimit dhe vendim tė Asamblesė sė Pėrgjithshme.

Neni 5

Asambleja e Pėrgjithshme, me rekomandim tė Kėshillit tė Sigurisė, mund t'i mohojė njė shteti anėtar, kundėr tė cilit Kėshilli i Sigurimit ka marrė masa parandaluese apo detyruese, nėnyrė tė pėrkohėshme ushtrimin e tė drejtave dhe privilegjeve, qė rrjedhin nga anėtarėsia.

Neni 6

Njė anėtar i Kombeve tė Bashkuara, i cili shkel nė mėnyrė tė vazhdueshme parimet e kėsaj Karte, Asambleja e Pėrgjithshme mund ta pėrjashtojė nga organizata me rekomandim tė Kėshillit tė Sigurimit.

[Permbledhje kapitujsh]     [Kreu i faqes]


Kapitulli III: Organet

Neni 7

(1) Organet kryesore tė Kombeve tė Bashkuara janė Asambleja e Pėrgjithshme, Kėshilli i Sigurimit, Kėshilli Ekonomik dhe Social, Kėshilli i Kujdestarisė, Gjykata Ndėrkombėtare dhe Sekretariati.

(2) Sipas nevoj
ės mund tė vihen nė veprim n
ė pėrputhje me kėtė Kartė edhe organe dytėsore.

Neni 8

Kombet e Bashkuara nuk aplikojnė kufizime nė lidhje me barazinė gjinore mes burrave dhe grave pėsa u pėrket te gjitha vendeve tė punės  nė organet kryesore dhe dytėsore.

[Permbledhje kapitujsh]     [Kreu i faqes]


Kapitulli IV: Asambleja e Pėrgjithshme

P
ėrbėrja

Neni 9


(1) Asambleja e Pėrgjithshme pėrbėhet nga tė gjithė anėtarėt e Kombeve tė Bashkuara.

(2) Secili prej an
ėtarėve ka jo mė shumė se pesė pėrfaqėsues nė Asamblenė e Pėrgjithshme
.

Detyrat dhe kompetencat

Neni 10


Asambleja e Pėrgjithshme mund tė marrė nė shqyrtim tė gjitha ēėshtjet, qė bien brenda kuadrit tė Kartės ose qė kanė tė bėjnė me tė drejtat e njėrit prej organeve tė parashikuara nė kėtė Kartė; me kusht respektimin e nenit 12, ajo mund tė japė rekomandimet e saj nė lidhje me kėto ēėshtje, drejtuar anėtarėve tė Kombeve tė Bashkuara ose Kėshillit tė Sigurimit ose tė dyve bashkė.

Neni 11

(1) Asambleja e Pėrgjithshme mund tė merret me tė gjitha parimet e pėrgjithshme tė bashkėpunimit pėr ruajtjen e paqes botėrore dhe sigurisė ndėrkombėtare duke pėfshirė kėtu parimet e ēarmatosjes dhe rregullores sė armatimit si dhe, duke iu referuar kėtyre parimeve, t'u drejtojė rekomandime anėtarėve ose Kėshillit tė Sigurimit, sse tė dyve.

(2) Asambleja e P
ėrgjithshme mund tė shqyrtojė tė gjitha ēėshtjet, qė kanė tė bėjnė me ruajtjen e paqes botėrore dhe sigurisė ndėrkombėtare, dhe qė i parashtrohen asaj nga njė anėtar i Kombeve tė Bashkuara ose nga Kėshilli i Sigurimit ose nga njė shtet jo-anėtar i Kombeve tė Bashkuara, sipas nenit 35 kreu 2; me kusht respektimin e nenit 12, ajo mund t'u drejtojė shteteve tė prekura ose Kėshillit tė Sigurimit  ose tė dyve rekomandime nė lidhje me kėto ēėshtje. Nėse nė kuadėr tė njė ēėshtjeje tė tillė lind nevoja e masave tė ndryshme atėherė Asambleja e Pėrgjithshme ia kalon atė para ose pas shqyrtimit Kėshillit tė Sigurimit.

(3) Asambleja e P
ėrgjithshme mund tė tėrheqė vėmendjen e Kėshillit tė Sigurimit nė lidhje me ato situata, tė cilat pėrbėjnė rrezik pėr paqen botėrore dhe sigurinė ndėrkombėtare.

(4) Kompetencat e Asambles
ė sė Pėrgjithshme sqaruar nė kėtė nen nuk kufizojnė efektin e pėrgjithshėm tė nenit 10
.

Neni 12

(1) Pėr sa kohė qė Kėshilli i Sigurimit realizon detyrat e tij parashikuar nga Karta nė rast konflikti apo nė njė situatė tė caktuar, Asambleja e Pėrgjithshme nuk duhet tė japė asnjė rekomandim, pėrveē rastit kur kjo kėrkohet nga Kėshilli i Sigurimit.

(2) Sekretari i P
ėrgjithshėm, me miratimin e Kėshillit tė Sigurimit i raporton Asamblesė sė Pėrgjithshme nė ēdo sesion tė kėsaj tė fundit nė lidhje me tė gjitha ēėshtjet e ruajtjes sė paqes dhe sigurisė ndėrkombėtare, qė trajtohen nga Kėshilli i Sigurimit; gjithashtu, ai njofton menjėherė Asamblenė e Pėrgjithshme, ose, nė mungesė tė sesionit tė kėsaj tė fundit, Anėtarėt e Kombeve tė Bashkuara, sapo Kėshilli i Sigurimit pezullon trajtimin e njė ēėshtjeje tė tillė.

Neni 13

(1) Asambleja e P
ėrgjithshme inicion procese hetimore dhe jep rekomandime;

a) p
ėr tė mbėshtetur bashkėpunimin ndėrkombėtar nė fushėn politike dhe pėr tė favorizuar zhvillimet progresive tė sė drejtės ndėrkombtare dhe kodifikimin e saj;

b) p
ėr tė mbėshtetur bashkėpunimin ndėrkombėtar nė fushat e ekonomisė, sistemit social, kulturės, edukimit dhe shėndetėsisė si dhe pėr tė kontribuar nė realizimin e tė drejtave tė njeriut dhe lirive themelore tė tij pa dallim race, gjinie, gjuhe apo besimi fetar.

(2) P
ėrgjegjėsitė e mėtejshme, detyrat dhe kompetencat e Asamblesė sė Pėrgjithshme nė lidhje me ēėshtjet e pėrmendura nė kreun 1, gėrma b pėrshkruhen nė kapitujt IX dhe X.

Neni 14

Me kusht respektimin e nenit 12 Asambleja e Pėrgjithshme mund tė japė rekomandime pėr neutralizimin paqėsor tė ēdo situate, pavarėsisht se si ka lindur ajo, nėse kjo situatė duket se ėshtė e prirur tė bjerė ndesh me tė mirat e pėrgjithshme ose me marrėdhėniet miqėsore  mes kombeve; e njėjta gjė vlen edhe pėr ato situata, qė janė pasojė e shkeljeve tė dispozitave tė kėsaj Karte mbi  qėllimet dhe parimet e Kombeve tė Bashkuara.

Neni 15

(1) Asambleja e P
ėrgjithshme merr dhe analizon raportet vjetore dhe raportet speciale tė Kėshillit tė Sigurimit; pjesė e kėtyre raporteve ėshtė edhe pėshkrimi i masave, qė Kėshilli i Sigurimit ka vendosur tė marrė ose ka marrė tashmė pėr ruajtjen e paqes botėrore dhe sigurisė ndėrkombėtare.

(2) Asambleja e P
ėrgjithshme merr dhe analizon raportet e organeve tė tjera tė Kombeve tė Bashkuara.

Neni 16

Asambleja e P
ėrgjithshme realizon detyrat e saj pėrcaktuar nė kapitujt XII dhe XIII mbi sistemin ndėrkombėtar tė Kėshillit tė Kujdestarisė; kėtu bėn pjesė edhe miratimi i marrėveshjeve tė mirėbesimit/kujdestarisė pėr ato zona, qė nuk janė cilėsuar si zona strategjike.

Neni 17

(1) Asambleja e Pėrgjithshme shqyrton dhe miraton projekt-buxhetin e organizatės.

(2) Shpenzimet e organizat
ės merren pėrsipėr nga anėtarėt e organizatės sipas njė kodi shpėrndarjeje, i cili duhet tė caktohet nga Asambleja e Pėrgjithshme.

(3) Asambleja e P
ėrgjithshme shqyrton dhe miraton tė gjitha marrėveshtjet financiare dhe buxhetore me organizatat e veēanta cilėsuar nė nenin 57; ajo analizon buxhetin e tyre administrativ me qėllim qė t'u japė atyre rekomandime.

Votimi


Neni 18


(1) Ēdo anėtar i Asamblesė sė Pėrgjithshme ka njė votė.

(2) Vendime t
ė Asamblesė sė Pėrgjithshme nė lidhje me ēėshtje tė rėndėsishme kėrkojnė njė shumicė prej dy tė tretash tė anėtarėve tė pranishėm votues. Nė kėto ēėshtje bėjnė pjesė: rekomandime nė lidhje me ruajtjen e paqes botėrore dhe sigurisė ndėrkombėtare, zgjedhje e anėtarėve jo tė pėrhershėm tė Kėshillit tė Sigurimit, zgjedhja e anėtarėve tė Keshillit Social-Ekonomik, zgjedhja e anėtarėve tė Kėshillit tė Kujdestarisė sipas nenit 86 kreu 1, gėrma c, pranimi i anėtarėve tė rinj nė Kombet e Bashkuara, heqja e pėrkohshme e tė drejtave dhe privilegjeve, qė rrjedhin nga anėtarėsia, pėrjashtimi i anėtarėve, ēėshtje qė kanė tė bėjnė me mėnyrėn e veprimit tė sistemit tė mirėbesimit si dhe ēėshtje tė buxhetit.

(3) Vendime n
ė lidhje me ēėshtje tė tjera, duke pėrfshirė kėtu pėrcaktimin e grupeve tė tjera ēėshtjesh, pėr tė cilat vendoset me shumicėn e dy tė tretave, kėrkojnė shumicėn e anėtarėve tė pranishėm votues.

Neni 19

Njė anėtar i Kombeve tė Bashkuara, i cili ka mbetur prapa me pagesėn e kontributeve tė veta financiare, nuk ka tė drejtė vote nė Asamblenė e Pėrgjithshme, nėse shuma e papaguar arrin apo kalon vlerėn e kontributeve, qė ky anėtar duhej tė kishte paguar nė dy vitet e plota paraardhėse. Asambleja e Pėrgjithshme mund t'i lejojė atij sėrish ushtrimin e tė drejtės sė votės, nėse ajo ka bindjen se kjo vonesė nė pagesė ka pėr arsye rrethana, pėr tė cilat nuk mban  pėrgjegjėsi ky anėtar.

Proēedura

Neni 20


Asambleja e Pėrgjithshme mblidhet rregullisht njė herė nė vit dhe, nėse e kėrkojnė rrethanat, nė sesione tė jashtėzakonshme. Sesionet e jashtėzakonshme thirren nga Sekretari i Pėrgjithshėm me kėrkesė tė Kėshillit tė Sigurimit ose shumicės sė anėtarėve tė Kombeve tė Bashkuara.

Neni 21

Asambleja e Pėrgjithshme jep rendin e aktivitetit. Pėr ēdo sesion ajo zgjedh presidentin e vet.

Neni 22

Asambleja e Pėrgjithshme mund tė verė nė veprim organe dytėsore, nėse e konsideron kėtė tė nevojshme pėr realizimin e detyrave  tė saj.

[Permbledhje kapitujsh]     [Kreu i faqes]


Kapitulli V: Kėshilli i Sigurimit

Pėrbėrja

Neni 23


(1) Kėshilli i Sigurimit pėrbėhet nga pesėmbėdhjetė anėtarė tė Kombeve tė Bashkuara. Republika e Kinės, Franca, Bashkimi Sovjetik, Mbretėria e Bashkuar e Britanisė dhe Irlanda e Veriut si dhe Shtetet e Bashkuara tė Amerikės janė anėtarė tė pėrhershėm tė Kėshillit tė Sigurimit. Asambleja e Pėrgjithshme zgjedh dhjetė anėtarė tė tjerė tė Kombeve tė Bashkuara si anėtarė jo tė pėrhershėm tė Kėshillit tė Sigurimit; kėtu duhen marrė parasysh nė mėnyrė tė veēantė pikėpamjet e mėposhtme: nė radhė tė parė kontributi i anėtarėve tė Kombeve tė Bashkuara nė ruajtjen e paqes botėrore dhe sigurisė ndėrkombėtare ai dhe nė realizimin e e objektivave tė tjera tė organizatės, e mė tej edhe shpėrndarja e pėrshtatshme gjeografike e vendeve.

(2) Anėtarėt jo tė Pėrhershėm tė Kėshillit tė Sigurimit zgjidhen pėr njė periudhė dyvjeēare. Gjatė zgjedhjes sė parė tė anėtarėve jo tė pėrhershėm, qė zhvillohet pas rritjes sė numrit tė anėtarėve tė Kėshillit nga 11 nė 15, zgjidhen dy nga katėr anėtarėt shtesė pėr njė periudhė njevjeēare. Anėtarėt, qė largohen nuk mund tė zgjidhen sėrish drejtpėrdrejt.

(3) Secili prej anėtarėve tė Kėshillit tė Sigurimit ka kėtu njė pėfaqėsues tė tijin
.


Neni 24


(1) Pėr tė garantuar njė veprim tė shpejtė dhe tė efektshėm tė Kombeve tė Bashkuara anėtarėt e tyre ia kalojnė Kėshillit tė Sigurimit pėrgjegjėsinė kryesore pėr ruajtjen e paqes botėrore dhe tė sigurisė ndėrkombėtare si dhe njohin faktin, qė Kėshilli i Sigurimit gjatė realizimit tė detyrimeve, qė rrjedhin nga kjo pėrgjegjėsi, vepron nė emrin e Kombeve tė Bashkuara.

(2) Gjat
ė pėrmushjes sė kėtyre detyrimeve Kėshilli i Sigurimit vepron nė pėrputhje me qėllimet dhe parimet e Kombeve tė Bashkuara. Kompetencat, qė atij i njihen nė kėtė kontekst, sqarohen nė kapitujt  VI, VII, VIII dhe XII.

(3) K
ėshilli i Sigurimit i paraqet pėr shqyrtim Asamblesė sė Pėrgjithshme raportet vjetore dhe, nė rast se duhet, edhe raporte te veēanta
.  

Neni 25

Anėtarėt e Kombeve tė Bashkuara bien dakord tė pranojnė dhe zbatojnė vendimet e Kėshillit tė Sigurimit nė pėrputhje me kėtė Kartė.  

Neni 26

Me q
ėllim qė vendosja dhe ruajtja e paqes botėrore dhe sigurisė ndėrkombėtare tė mbėshteten nė mėnyrė tė tillė, qė pėr qėllime armatimi tė pėrdoren sa mė pak nga burimet njerėzore dhe ekonomike nė botė, Kėshilli i Sigurimit ngarkohet, qė ,me mbėshtetjen e Komisionit tė Shtabit tė Pėrgjithshėm parashikuar nė nenin 47 tė hartojė plane, tė cilat u duhen parashtruar Kombeve tė Bashkuara me qėllim ngritjen e njė sistemi rregullash nė lidhje me armatimin.

Votimi

Neni 27


(1) Secili prej anėtarėve tė Kėshillit tė Sigurimit ka njė votė.

(2) Pėr vendimet e Kėshillit tė Sigurimit nė lidhje me ēėshtje proceduriale nevojitet miratimi i nėntė anėtarėve.

(3) Pėr vendimet e Kėshillit tė Sigurimit nė lidhje me tė gjitha ēėshtjet e tjera nevojitet miratimi i nėntė anėtarėve pėrfshirė edhe tė gjithė anėtarėt e pėrhershėm, gjithsesi duke iu pėrmbajtur kushtit, qė nė rast vendimesh nė bazė tė kapitullit VI dhe nenit 52, kreu 3, palėt nė konflikt duhet tė abstenojnė.

Procedura


Neni 28


(1) Kėshilli i Sigurimit organizohet nė mėnyrė tė tilleė qė tė mundė tė realizojė nė mėnyrė tė vazhdueshme detyrat e tij. Secili prej anėtarėve tė tij duhet, qė pėr kėtė qėllim tė jetė i pėrfaqėsuar nė selinė e organizatės 

(2) K
ėshilli i Sigurimit mblidhet nė seanca tė rregullta mbledhjesh; kėtu mund tė pėrfaqėsohet secili prej anėtarėve tė tij sipas dėshirės nga njė anėtar qeverie ose nga njė i deleguar i tij pėr kėtė qėllim.

(3) K
ėshilli i Sigurimit ,pėrveē se nė selinė e organizatės, mund tė mblidhet edhe nė vende tė tjera, nėse ai do tė gjykonte se kjo do t'i shėrbente mė mirė punės sė tij.

Neni 29

Kėshilli i Sigurimit mund tė vėrė nė veprim organe dytėsore, nėse ai do ta konsideronte kėtė si tė domosdoshme pėr realizimin e detyrave tė tij.

Neni 30

Kėshilli i Sigurimit vendos njė rend aktiviteti; nė kėtė mėnyrė ai rregullon edhe procedurat pėr zgjedhjen e presidentit tė tij.

Neni 31

Nj
ė anėtar i Kombeve tė Bashkuara, i cili nuk ėshtė anėtar i Kėshillit tė Sigurimit, mund tė marrė pjesė pa tė drejtė vote nė diskutimin e ēdo ēėshtjeje paraqitur Kėshillit tė Sigurimit, nėse ky i fundit mendon, se interesat e kėtij anėtari janė prekur nė mėnyrė tė veēantė.

Neni
32

Anėtarėt e Kombeve tė Bashkuara, qė nuk janė anėtarė tė Kėshillit tė Sigurimit, si dhe shtete jo-anėtare tė Kombeve tė Bashkuara ftohen tė marrin pjesė pa tė drejtė vote nė diskutimet e Kėshillit tė Sigurimit nė lidhje me njė konflikt, me tė cilin merret ky i fundit, nėse kėto shtete janė palė nė konflikt. Pėr pjesėmarrjen e njė shteti jo-anėtar tė Kombeve tė Bashkuara Kėshilli i Sigurimit pėrcakton kushte, qė ai i konsideron tė drejta.

[Permbledhje kapitujsh]     [Kreu i faqes]


Kapitulli VI: Zgjidhja paqėsore e konflikteve

Neni 33

(1) Palėt e njė konflikti, vijimi i tė cilit mund tė rrezikojė ruajtjen e paqes dhe sigurisė ndėrkombėtare pėrpiqen fillimisht tė arrijnė nė njė zgjidhje tė konfliktit me anė bisedimesh, analizash, ndėrmjetėsimesh, gjykimesh, vendimesh gjyqėsore, pėrfshirjes sė institucioneve rajonale ose marrėveshjesh ose pėrmes mjetesh tė tjera paqėsore nė zgjedhjen e palėve.

(2) Kėshilli i Sigurimit, nė rast se e konsideron tė nevojshme, u bėn apel palėve, tė zgjidhin konfliktet e tyre pėrmes mjetesh tė tilla.

Neni 34

Kėshilli i Sigurimit mund tė marrė nė shqyrtim ēdo konflikt apo situatė, qė mund tė bėhet shkak fėrkimesh ndėrkombtare ose konfliktesh tė ndryshme, pėr tė pėrcaktuar, nėse vijimi i konfliktit apo situatės nė fjalė, do tė mund tė rrezikonte ruajtjen e paqes dhe sigurisė ndėrkombėtare.

Neni 35

(1) Secili prej anėtarėve tė Kombeve tė Bashkuara  mund tė sjellė nė vėmendjen e Kėshillit tė Sigurimit ose Asamblesė sė Pėrgjithshme ēdo konflikt apo situatė pėrcaktuar nė nenin 34.

(2) Njė shtet jo-anėtar i Kombeve tė Bashkuara mund tė sjellė nė vėmendjen e Kėshillit tė Sigurisė ose tė Asamblesė sė Pėrgjithshme ēdo konflikt apo situatė, palė e tė cilit /sė cilės ai ėshte, nėse ai pranon detyrimet e pėrcaktuara nė kėtė kartė nė lidhje me zgjidhjen paqėsore tė kėtij konflikti.

(3) Mėnyra e tė proceduarit tė Asamblesė sė Pėrgjithshme nė ēėshtje, nė lidhje me tė cilat tėrhiqet vėmendja sikurse parashikohet nė kėtė nen, pėrcaktohet sipas neneve 11 dhe 12.

Neni 36

(1) Kėshilli  i Sigurimit mund tė rekomandojė nė ēdo stad tė njė konflikti nė kuptimin e nenit 33 ose tė njė situate  tė sė njėjtės natyrė, procedura apo metoda tė pėrshtatshme pėr zgjidhjen e tyre.

(2) Kėshilli i Sigurimit duhet tė marrė nė konsideratė tė gjitha procedurat, qė palėt kanė kanė pranuar tashmė pėr zgjidhjen e konfliktit.

(3) Gjatė rekomandimeve tė tij sipas kėtij neni, Kėshilli i Sigurimit duhet tė ketė parasysh, qė konfliktet ligjore, nė pėrgjithės,i i duhen paraqitur Gjykatės Ndėrkombtare nga palėt nė pėrputhje me statutin e tij.

Neni 37

(1) Nėse palėt e njė konflikti, nė kuptimin e nenit 33,  nuk arrijnė nė njė zgjidhje me mjetet e pėrshkruara nė kėtė nen, ato ia parashtrojnė konfliktin Kėshillit tė Sigurimit.

(2) Nėse, sipas gjykimit tė Kėshillit tė Sigurisė, vijimi i konfliktit do tė pėrbėnte njė rrezik faktik pėr ruajtjen e paqes botėrore dhe tė sigurisė ndėrkombėtare, atėherė ai vendos, nėse do tė veprojė sipas nenit 36 apo do tė japė ato rekomandime, sipas tij tė pėrshtatshme pėr zgjidhjen e konfliktit.

Neni 38

Pavarėsisht neneve 33 deri 37, Kėshilli i Sigurimit mund t’u drejtojė rekomandimet e tij palėve nė konflikt  pėr njė zgjidhje paqėsore tė kėtij tė fundit, nėse tė gjitha palėt e konfliktit e kėrkojnė kėtė.

[Pėrmbledhje kapitujsh]     [Kreu i faqes]


Kapitulli VII: Masa nė rast kėrcėnimi apo shkeljeje tė paqes  si dhe nė rast veprimesh mėsymėse.

Neni 39

Kėshilli i Sigurimit ėshtė ai, qė pėrcakton, nėse kemi tė bėjmė me njė kėrcėnim ose prishje tė paqes ose sulm; ai jep rekomandimet e tij dhe vendos se cilat masa duhen marrė sipas neneve 41 dhe 42, pėr tė ruajtur ose pėr tė rivendosur paqen botėrore dhe sigurinė ndėrkombėtare.

Neni 40

Pėr tė parandaluar njė rėndim tė gjendjes, Kėshilli i Sigurimit, pėrpara se tė japė rekomandime sipas nenit 39 apo tė vendosė masa, mund t’u kėrkojė palėve tė ndjekin masat e pėrkohėshme vlerėsuar prej tij si tė nevojshme ose tė dėshirueshme. Kėto masa tė pėrkohshme nuk i prekin tė drejtat, pretendimet dhe pozicionin e palėve pjesėmarrėse. Nėse kėto masa tė pėrkohshme nuk ndiqen, atėherė Kėshilli i Sigurimit do tė mbajė pėrgjegjėsinė pėrkatėse pėr kėtė dėshtim tė tijin.

Neni  41

Kėshilli i Sigurimit mund tė vendosė, se cilat masa duhen marrė – duke pėrjashtuar ndėrhyrjen me armė – nė mėnyrė, qė vendimet e tij tė bėhen tė efektshme; ai mund t’u kėrkojė anėtarėve tė Kombeve tė Bashkuara, tė realizojnė  kėto masa.  Kėtu pėrfshihen ndėrprerjet e plota ose tė pjesshme tė marrėdhėnieve ekonomike, tė transportit hekurudhor, ujor dhe ajror, tė lidhjeve postare, telegrafike dhe me radiomarrėse dhe tė mundėsive tė tjera tė qarkullimit si dhe ndėrprerja e marrėdhėnieve diplomatike.

Neni  42

Nėse Kėshilli i Sigurimit ėshtė i mendimit, se masat e parashikuara nė nenin 41 do tė jenė tė pamjaftueshme ose nėse ato kanė rezultuar si tė tilla, atėherė ai mund tė realizojė masat e nevojshme pėr ruajtjen apo rivendosjen e paqes botėrore dhe tė sigurisė ndėrkombėtare duke pėrdorur forcat e aramatosura tokėsore, ajrore dhe ujore. Nė kėto masa pėrfshihen demonstrimet e forcės, bllokada dhe angazhime tė tjera tė forcave tė armatosura  tokėsore, ajrore dhe ujore.

Neni 43

(1)  Tė gjithė anėtarėt e Kombeve tė Bashkuara marrin pėrsipėr tė kontribuojnė nė ruajtjen e paqes botėrore duke vėnė nė dispozicion, me kėrkesėn e Kėshillit tė Sigurisė, sipas pėrcaktimeve tė njė apo disa marrėveshjeve lidhur me kėtė tė fundit, trupat e tyre tė armatosura, duke ofruar mbėshtetjen e tyre dhe lehtėsira tė tjera deri edhe marshimin e trupave, pėr sa kohė qė kjo ėshtė e nevojshme pėr ruajtjen e paqes botėrore dhe tė sigurisė ndėrkombėtare.

(2) Kėto marrėveshje duhet tė parashikojnė numrin dhe llojin e trupave, nivelin e gatishmėrisė sė tyre, vendndodhjen e tyre tė pėrgjithshme si dhe llojin e asistencės dhe tė lehtėsirave.

(3) Me iniciativėn e Kėshillit tė Sigurimit kėto marrėveshje pėrfundohen sa mė shpejt tė jetė e mundur nėpėrmjet bisedimesh. Ato lidhen mes Kėshillit tė Sigurimit nga njėra anė dhe anėtarėve tė veēantė apo grupesh anėtarėsh nga ana tjetėr dhe nėnshkruhen nga shtetet nėnshkruese sipas ligjit tė tyre kushtetues.

Neni 44

Nėse Kėshilli i Sigurimit ka vendosur pėrdorimin e dhunės, ai fton njė anėtar, qė nuk ka pėrfaqėsues nė kėtė Kėshill, qė tė marrė pjesė me dėshirėn e tij nė vendimet mbi hedhjen nė veprim tė kontingjenteve tė forcave tė armatosura tė kėtij anėtari, pėrpara se t’ia kėrkojė kėtė bazuar nė detyrimet e marra pėrsipėr me anė tė nenit 43.

Neni 45

Qė Kombet e Bashkuara tė jenė tė afta tė realizojnė ndėrhyrje urgjente ushtarake, anėtarėt e kėsaj Organizate i mbajnė kontingjentet e tyre tė Forcave tė armatosura ajrore gati pėr hedhje nė veprim nė kuadėr tė masave detyruese tė pėrbashkėta ndėrkombtare.  Potencialin dhe nivelin e gatishmėrisė sė kėtyre kontingjenteve si dhe planet pėr masat e tyre tė pėrbashkėta i pėrcakton Kėshilli i Sigurimit me mbėshtetjen e Komisionit tė Shtabit tė Pėrgjithshėm nė kuadėr tė marrėveshjeve tė veēanta tė pėrmendura nė nenin 43.

Neni 46

Planet pėr pėrdorimin e armėve pėrgatiten nga Kėshilli i Sigurimit me mbėshtetjen e Komisionit tė Shtabit tė Pėrgjithshėm.

Neni 47

(1) Komisioni i Shtabit tė Pėrgjithshėm funksionon pėr tė kėshilluar dhe mbėshtetur Kėshillin e Sigurimit nė tė gjitha ato ēėshtje, qė kanė tė bėjnė me nevojat e tij ushtarake pėr mbrojtjen e paqes botėrore dhe sigurisė ndėrkombėtare, hedhjen nė veprim dhe udhėheqjen e forcave tė armatosura, vėnė nė dispozicion Kėshillit tė Sigurimit,  si dhe me rregulloren e armatimit dhe ēarmatimin eventual.

(2) Komisioni i Shtabit tė Pėrgjithshėm pėrbėhet nga shefat e shtabeve tė pėrgjithshėm tė shteteve anėtare tė Kėshillit tė Sigurimit ose nga pėrfaqėsuesit e tyre. Njė anėtar i Kombeve tė Bashkuara, i pėrfaqėsuar jo nė mėnyrė tė pėrhershme nė Komision, ftohet nga ky i fundit, qė t’i bashkangjitet atij, nėse bashkėpunimi i kėtij anėtari ėshtė i nevojshėm pėr realizimin e susksesshėm tė detyrave tė komisionit.

(3) Komisioni i Shtabit tė Pėrgjithshėm, nėn autoritetin e Kėshillit tė Sigurimit, ėshtė pėrgjegjės pėr udhėheqjen strategjike tė tė gjitha forcave tė armatosura, qė i janė vėnė nė dispozicion Kėshillit tė Sigurimit. Ēėshtje rreth udhėheqjes sė kėtyre forcave tė armatosura rregullohen mė vonė.

(4) Komisioni i Shtabit tė Pėrgjithshėm, me autorizimin e Kėshillit tė Sigurimit dhe pas konsultimesh me institucionet pėrkatėse vendase, mund tė vėrė nė veprim nėnkomisionet rajonale.

Neni 48

(1) Masat e domosdoshme pėr realizimin e vendimeve tė Kėshillit tė Sigurisė pėr mbrojtjen e paqes dhe tė sigurisė ndėrkombėtare merren nga tė gjithė ose nga disa anėtarė tė Kombeve tė Bashkuara pas dhėnies sė vlerėsimit nga Kėshilli i Sigurimit.

(2) Kėto vendime realizohen drejtpėrdrejt nga anėtarėt e Kombeve tė Bashkuara si dhe pėrmes masave tė marra nga institucionet pėrkatėse ndėrkombėtare, anėtarė tė tė cilave ato janė.

Neni 49

Gjatė realizimit tė masave tė vendosura nga Kėshilli i Sigurimit anėtarėt e Kombeve tė Bashkuara asistojnė bashkarisht njėri-tjetrin nė mėnyrė aktive.

Neni 50

Nėse Kėshilli i Sigurimit merr masa parandaluese ose shtrėnguese ndaj njė shteti, ēdo shtet tjetėr, anėtar ose jo i Kombeve tė Bashkuara, tė cilin realizimi i kėtyre masave e vendos pėrpara problemesh tė veēanta ekonomike, konsultohet me Kėshillin e Sigurimit pėr zgjidhjen e kėtyre problemeve.

Neni 51

Nė rast tė njė sulmi tė armatosur kundėr njė anėtari tė Kombeve tė Bashkuara, kjo Kartė nuk bie absolutisht ndesh me tė drejtėn natyrore tė vetėmbrojtjes individuale apo kolektive, deri sa Kėshilli i Sigurimit tė ketė marrė masat e nevojshme pėr mbrojtjen e paqes botėrore dhe tė sigurisė ndėrkombėtare. Masat, qė njė anėtar  merr gjatė ushtrimit tė sė drejtės sė tij pėr vetėmbrojtje, i duhen bėrė menjėherė tė ditura Kėshillit tė Sigurimit; ato nuk prekin assesi plotfuqinė dhe detyrimin e kėtij Kėshilli, qė burojnė nga kjo Kartė, pėr tė marrė nė ēdo moment masat, qė ai i konsideron tė domosdoshme pėr ruajtjen ose rivendosjen e paqes dhe tė sigurisė ndėrkombėtare.

[Pėrmbledhje kapitujsh]     [Kreu i faqes]


Kapitulli VIII: Marrėveshjet rajonale

Neni 52

(1) Kjo Kartė nuk e pėrjashton ekzistencėn e marrėveshjeve rajonale pėr trajtimin e atyre ēėshtjeve, qė kanė tė bėjnė me ruajtjen e paqes botėrore dhe tė sigurisė ndėrkombėtare, nė kuadėr tė tė cilave merren masa tė natyrės rajonale; kusht paraprak pėr kėtė ėshtė, qė kėto marrėveshje  ose institucione dhe efekti i tyre tė pėrputhen me qėllimet dhe parimet e Kombeve tė Bashkuara.

(2) Anėtarėt e Kombeve tė Bashkuara, qė lidhin tė tilla marrėveshje apo ngrenė tė tilla institucione, pėrpiqen me tė gjitha mundėsitė e tyre, qė duke iu referuar kėtyre marrėveshjeve ose institucioneve rajonale tė zgjidhin nė mėnyrė paqėsore konfliktet e kufizuara nga pikėpamja lokale, pėrpara se me to tė merret Kėshilli i Sigurimit.

(3) Kėshilli i Sigurimit mbėshtet zhvillimin e procedurave pėr zgjidhjen paqėsore tė konflikteve tė kufizuara nga pikėpamja lokale duke iu referuar kėtyre marrėveshjeve ose institucioneve rajonale, qoftė kjo me iniciativėn e shteteve pjesėmarrėse, qoftė me udhėzimet  e vetė Kėshillit tė Sigurimit.    

(4) Zbatimi i neneve 34 dhe 35 nuk preket nga ky nen.
 
Neni  53

(1) Kėshilli i Sigurimit u referohet kėtyre marrėveshjeve ose institucioneve rajonale, nėse duhet, pėr realizimin e masave shtrėnguese nėn autoritetin e tij. Pa autorizimin e Kėshillit tė Sigurimit nuk mund tė merren masa