|
| |
Kėshilli
Ekonomik dhe Social (ECOSOC) i Kombeve tė Bashkuara
ECOSOC,
sė bashku me Asamblenė
e Pėrgjithshme,
ėshtė
pėrgjegjės pėr detyrat e pėrshkruara nė kapitullin IX tė Kartės
sė
OKB-sė. Sipas
nenit 63, ai mund tė veprojė nė fushat e mėposhtme: ekonomi, ēėshtje
sociale, shėndetėsi, arsim, kulturė dhe sektorė tė ngjashėm. Ai mund tė
cilėsohet si organ koordinimi pėr ēėshtje ekonomike dhe sociale. Pėrbėrja
e tij ndjek njė kod rajonal, i cili dallon pėr pėrfaqėsimin mbiproporcional
tė vendeve nė zhvillim, sikurse e tregon edhe diagrama e mėposhtme.
|

|
Asambleja
e pėrgjithshme zgjedh ēdo vit njė tė tretėn e anėtarėve tė vet pėr njė
periudhė tre vjeēare. Ndryshe nga ēndodh nė Kėshillin
e Sigurimit, mundėsia
e rizgjedhjes sė drejtpėrdrejtė nuk pėrjashtohet, kėshtu qė disa shtete
kanė mundur tė stabilizohen pothuaj si shtete tė pėrhershme. ECOSOC pėrfaqėson
elementin lidhės me organizatat e posaēme me anėtarėsi tė vetėn duke pėrmbushur
kėshtu njė funksion tė rėndėsishėm nė sistemin e tejetdegėzuar tė
Kombeve tė Bashkuara, me tė cilin merret Kursi
bazė
4. Pėrveē
kėsaj, ky kėshill
mban marrėdhėnie konsultative me mbi 1.500 NGO (Organizata joqeveritare).
ECOSOC mblidhet njė herė nė vit pėr katėr javė rresht. Njė pjesė e madhe
e aktivitetit realizohet nga organet dytėsore tė shumta nė numėr, shumimi i
tė cilave ka qenė shpeshherė shkak kritikash pėr efikasitetin nė punė
[nė
lidhje me problemet dhe kritikat shih kursin bazė 5].
Organet
dytėsore ndahen nė gjashtė kategori:
 |
1) Organe
te veēanta: Programi
i kontrollit tė drogės (INDCB), Instituti Kėrkimor pėr Mbėshtetjen e Gruas(INSTRAW)
|
 |
2) Komisione
tė pėrhershme: Komisioni
pėr sistemin e banimit dhe ngulimet, Komisioni pėr organizatat joshtetėrore,
Komisioni pėr bisedime me organizatat ndėrshtetėrore, Komisioni pėr sipėrmarrjet
ndėrkufitare
|
 |
3) Komisione
speciale: Komisioni
pėr programimin dhe koordinimin (CPC, sė bashku me Asamblenė e Pėrgjithshme),
Komision administrimi pėr koordinimin (ACC)
|
 |
4) Komitete
ekspertėsh:
komitete tė pėrbėra nga ekspertė tė pavarur:
Komiteti pėr planifikimin e zhvillimit, Kongresi mbi programin e Kombeve te
Bashkuara pėr administratėn publike dhe financat, Grupi i ekspertėve ad-hoc pėr
bashkėpunim ndėrkombėtar nė ēėshtje taksash
Komitete tė pėrbėra nga ekspertė qeveritare: Komiteti pėr burime tė
reja dhe tė rigjenerueshme energjie pėr zhvillimin, Komiteti pėr burime
natyrore, Komiteti pėr transportin e objekteve tė rrezikshme, grupi i
ekspertėve tė Kombeve tė Bashkuara pėr emrat gjeografikė, grupi ndėrshtetėror
i punės pėr normat ndėrkombėtare tė sistemit tė kontabilitetit
|
 |
5) Komisione
rajonale:
Komisioni i ekonomisė pėr Afrikėn (ECA), Komisioni i Ekonomisė pėr Evropėn
(ECE), Komisioni i Ekonomisė pėr Amerikėn Latine dhe Karaibet (ECLAC),
Komisioni ekonomik dhe Social pėr Azinė dhe Paqėsorin (ESCAP), Komisioni
ekonomik dhe Social pėr Azinė Perėndimore (ESCWA)
|
 | 6) Komisione
pėr fusha tė caktuara: Komisioni pėr zhvillim tė qėndrueshėm,
Komisioni pėr popullsinė, Komisioni pėr zhvillim social, Komisioni pėr
statistikat, Komisioni pėr tė drejtat e njeriut, Komisioni pėr pozicionin
juridik tė gruas, komisioni pėr substancat narkotike, Komisioni pėr
parandalimin e krimeve dhe tė drejtėn penale.
|
Megjithė kėtė masė organesh dytėsore, rėndėsia
e ECOSOC ka rėnė. Gareis dhe Varwick konstatojnė: "Sipas objektivave tė
Kombeve tė Bashkuara, tė bėra tė qarta nė nenin 1, shifra 3, dhe problemeve tė pėrmendura nė nenin 55, ECOSOC merret kryesisht me ēėshtje tė
zhvillimit nė vende tė varfra (...). Kompetencat e tij kėtu janė gjithsesi tė
kufizuara dhe i nėnshtrohen autoritetit tė Asamblesė sė Pėrgjithshme, duke
bėrė qė ECOSOC tė shndėrrohet kėshtu gjithnjė e mė tepėr nė njė 'organ
ndihmės tė saj' (...).
Veē kėsaj Asambleja e Pėrgjithshme i ka hequr disa kompetenca ECOSOC-ut nė
fushėn e zhvillimit pėrmes krijimit tė organeve speciale si p.sh. te
Programit pėr Zhvillim (UNDP) ose tė Konferencės pėr Tregtinė dhe
Zhvillimin (UNCTAD), kėshtu qė atij, pėrveē sektorit tė tė drejtave tė
njeriut, zor se i mbeten sektorė tė tjerė operativė aktivizimi. "
[nga: Sven
Gareis/Johannes Varėick, Kombet e Bashkuara. Detyrat, Instrumentat dhe Reformat;
Zyra Federale Qendrore pėr edukim politik, seri shkrimesh vėll. 403, Bonn
2003, F. 54]
Faqe tė
tjera mbi organet kryesore tė OKB-sė:
[Autor: Ragnar Müller]
[Kreu i
faqes]
|