Kursi baze 1
Lart Kursi baze 1 Linklista Permbajtja Paraqitje grafike

 

Kursi baze 2
Kursi baze 3
Kursi baze 4
Kursi baze 5
Karta e OKB-se


 

Kombet e Bashkuara

Vėshtrim i pėrgjithshėm mbi sekuencat e kurseve bazė

Kursi bazė 1: Cilat janė detyrat dhe qėllimet e Kombeve tė Bashkuara?

Kursi bazė 2: Si janė zhvilluar Kombet e Bashkuara?

Kursi bazė 3: Cila ėshtė struktura e Kombeve tė Bashkuara?

Kursi bazė 4: Si paraqitet sistemi i Kombeve tė Bashkuara?

Kursi bazė 5: Para cila problemeve qėndrojnė Kombet e Bashkuara?


Kursi bazė 1: Cilat janė detyrat dhe qėllimet e Kombeve tė Bashkuara?


"Pavarėsisht nga detyrat praktike, realizimi i tė cilave u kėrkohet Kombeve tė Bashkuara, organizata ka ... qėllimin e deklaruar, tė ndryshojė nė thelb marrėdhėniet mes shteteve si dhe mėnyrėn me tė cilėn drejtohen ēėshtjet ndėrkombėtare."
[Raporti i mijėvjecarit nga Sekretari i Pėrgjithshėm i Kombeve tė Bashkuara, Kofi Annan, drejtuar Asamblesė sė Pėrgjithshme]



Detyrat kryesore  tė Kombeve tė Bashkuara ndahen nė tre fusha, tė cilat janė tė lidhura ngushtė me njėra-tjetrėn; secilės prej tyre u nėnvendosen rrėnjė specifike:

bullet

Pas dy luftrave tė tmerrshme detyra kryesore e organizatės ndėrkombėtare ėshtė Garantimi i paqes dhe i sigurisė ndėrkombėtare; nė kėtė kontekst ka patur pėrpjekje pėr tė nxjerrė mėsim nga tentativa e parė e dėshtuar pėr ngritjen e njė sistemi kolektiv sigurie me Lidhjen e Popujve nė periudhėn mes luftrave. [mbi Lidhjen e Popujve dhe parahistorine e Kombeve tė Bashkuara shih Kursi bazė 2].

Nėse nė kohėn e krijimit tė organizatės sfida mė e madhe ishin luftrat ndėrshtetėrore, kjo situatė ka ndryshuar krejt nė dekadat e fundit: ndėrsa numri i luftrave ndėrshtetėrore bie, ai i konflikteve brendashtetėrore dhe ai i fenomeneve tė tilla si ai i terrorizmit ndėrkufitar rritet nė mėnyrė tė vazhdueshme [Impulse pėr marrjen me konceptet e luftės, dhunės dhe konfliktit gjeni nė Kompleksin tematik Pedagogjia e paqes nė D@dalos].

Zhvillimet nė lidhje me garantimin e paqes - duke nisur nga bllokada e Kėshillit tė Sigurimit nė Luftėn e Ftohtė deri nė debatin aktual rreth ndėrhyrjeve humanitare - paraqiten nė Kursin bazė 2.
 

bullet

Si sfond pėr detyrėn e dytė tė madhe tė Kombeve tė Bashkuara, dhe pikėrisht pėr mbrojtjen e tė drejtave tė njeriut dhe zhvillimin e mėtejshėm tė sė drejtės ndėrkombėtare, shėrbyen nė menyrė tė veēantė vrasjet masive dhe krimet kundėr njerėzimit gjatė regjimit tė Hitlerit.

Qė nė vitin 1948 Asambleja e Pėrgjithshme miratoi njė Deklaratė tė Pėrgjithshme mbi tė Drejtat e Njeriut, dokumentin qendror nė historinė e tė drejtave tė njeriut. Zbatimi konkret ligjor i kėsaj deklarate u arrit pas debatesh tė gjata dhe tė lodhshme me dy pakte ndėrkombėtare, me Paktin mbi tė Drejtat Poltike dhe Qytetare dhe me Paktin mbi tė Drejtat Ekonomike, Sociale dhe Kulturore, tė cilat u nėnshkruan nė vitin 1966 dhe hynė nė fuqi nė vitin 1976 [kėto dokumente si dhe informacione tė tjera tė hollėsishme nė lidhje me temat e Tė Drejtave tė Njeriut, tė Drejtave tė Fėmijėve dhe tė Drejtave tė Grave i gjeni nė  Kompleksin tematik mbi Tė Drejtat e Njeriut nė D@dalos].
 

bullet

Zhvillimi ekonomik dhe social pėrbėn fushėn e tretė tė madhe tė detyrave tė Kombeve tė Bashkuara. Paqja nuk kuptohet nė sensin negativ tė paqes vetėm si mungesė e luftės, por ajo, nė kuptimin pozitiv tė konceptit, pėrmbledh edhe ēėshtje tė zhvillimit mbarėbotėror dhe tė drejtėsisė [nė lidhje me konceptin e paqes shih  Fragmentin "Paqja" nė kuadrin e Kompleksit tematik Pedagogjia e Paqes]. Kohėt e fundit, kėtu ėshtė shtuar edhe fusha e detyrave mbi mbrojtjen e mjedisit si pasojė e problemeve globale sikurse janė efekti serė ose vrima e ozonit.

Qė nė vitin 1945 u njoh detyrimi i pazgjidhshėm pėr paqe dhe zhvillim. Kėtė e konkretizojnė fjalėt e Sekretarit tė atėhershėm amerikan pėr Punėt e Jashtme  Edward Stettinius: "Lufta pėr paqen duhet zhvilluar nė dy fronte. Nė njėrin bėhet fjalė pėr sigurinė, ndėrsa nė tjetrin pėr ekonominė dhe drejtėsinė sociale. Vetėm njė fitore nė tė dyja frontet do t'i dhuronte botės  njė paqe tė vazhdueshme."

Temave tė zhvillimit dhe mjedisit u kushtohen programet e shumta, komisionet, organet speciale dhe organizatat e veēanta, tė cilat pėrbėjnė sistemin tejet tė degėzuar tė Kombeve tė Bashkuara, me tė cilin merret  Kursi bazė 4.

Neni 1 i Kartės sė Kombeve tė Bashkuara pėrmbledh qėllimet e organizatės:

"1. te ruajnė paqen botėrore dhe sigurinė ndėrkombėtare dhe pėr kėtė qėllim tė marrin masa kolektive tė efektshme pėr tė parandaluar dhe mėnjanuar kėrcėnimet e paqes, pėr tė mposhtur veprimet mėsymėse dhe shkeljet e tjera tė paqes, si dhe pėr tė zgjidhur me mjete paqėsore sipas parimeve tė drejtėsisė dhe tė drejtės ndėrkombėtare konflikte ndėrkombtare apo situata, qė do tė mund tė ēonin nė shkelje tė paqes; 

2. tė zhvillojnė marrėdhėnie miqėsore mes kombeve, tė cilat bazohen nė parimet e barazisė dhe vetėvendosjes sė popujve si dhe tė marrin masa tė tjera tė pėrshtatshme pėr konsolidimin e paqes;

3. tė ngrenė kėmbė njė bashkėpunim ndėrkombėtar pėr tė zgjidhur probleme ndėrkombėtare tė natyrės ekonomike, sociale, kulturore dhe humanitare si dhe pėr tė mbėshtetur dhe pėrforcuar respektimin e tė drejtave dhe lirive themelore tė njeriut pėr tė gjithė, pa dallim race, seksi, gjuhe apo besimi fetar;

4. tė jenė qendra, tė cilėn koordinohen me njėra-tjetrėn pėrpjekjet e kombeve pėr tė realizuar kėto qėllime tė pėrbashkėta."

[tekstin e plot
ė tė Kartės sė Kombeve tė Bashkuara e gjeni nė njė faqe mė vete]

Se sa e vėshtirė dhe e lodhshme ėshtė pėrmbushja e detyrave, kėtė e ka formuluar Sekretari i Pėrgjithshėm i atėhershėm i Kombeve tė Bashkuara Kurt Waldheim nė raportin e tij vjetor 1978: "Nė problemet, qė Kombet e Bashkuara duhet tė trajtojnė, zakonisht bėhet fjalė pėr ēėshtje tejet komplekse. Shumė prej tyre paraqesin ndėr tė tjera edhe njė kėrcėnim tė paqes dhe sigurisė ndėrkombėtare. Kombet e Bashkuara ofrojnė kuadrin politik brenda tė cilit kėto probleme duhen parashtruar, ētensionuar dhe trajtuar. Ato vėnė gjithashtu nė dispozicion njė vend, nė tė cilin tė gjithė mund tė bien dakord pėr tė punuar bashkarisht pėr tė gjetur njė zgjidhje ose pėr tė arritur njė marrėveshje.

E megjithatė, ndodh shpesh, qė njė marrėveshje e tillė arrihet shumė ngadalė pėrmes njė periudhe zhvillimi gradual, gjatė sė cilės duhet trajtuar problemi dhe forcat pozitive duhen orientuar vazhdimisht nė drejtimin e duhur. Ky ėshtė njė funksion praktik me rėndėsi jetike pėr Kombet e Bashkuara, i cili nuk duhet tė errėsohet nga zhgėnjimet, qė lindin si pasojė e dėshtimeve tė pėrpjekjeve pėr tė gjetur zgjidhje tė shpejta dhe gjithėpėrfshirėse."
 

... shko te Kursi bazė 2: Si janė zhvilluar Kombet e Bashkuara?

[Autor: Ragnar Müller]

[Kreu i faqes]

 

TematWeb 2.0 I Tė drejtat e njeriut I Modele I Demokracia I Partitė I Evropa I Globalizimi I Kombet e Bashkuara I Qėndrueshmėria

Metodat:    Didaktika politike    II    Pedagogjia e edukimit    II    Metodat

     
 

Kjo ofertė Online mbi edukimin politik u zhvillua nga agora-wissen, Shoqata e Shtutgartit pėr pėrēim dijesh pėrmes mediave te reja dhe edukimit politik. Nė rast pyetjesh apo vėrejtjesh drejtohuni Ju lutem te ne.