Teksti i mëposhtëm i kushtohet problemit të kontrollit të të mësuarit, i cili është i një rëndësie të vecantë në mësimin e politikës, pasi këtu, akoma më shumë se në lëndë të tjera, bëhet fjalë për qëllime në rrafshe të ndryshme (shih Qëllimet e edukimit politik):

"Pyetja, nëse mësimi i politikes duhet të përfshijë edhe kontrollin e të mësuarit në kuptimin e mirëfilltë të fjalës, dhe në çfarë forme duhet bërë kjo, diskutohet në didaktikën profesionale në mënyrë kontroverse nisur nga pikëpamje të pragmatikës, pedagogjisë dhe psikologjisë së të mësuarit. Ndërsa praktikuesit e edukimit politik, veçanërisht ata në shkolla, për arsye ligjore dhe pedagogjike, rrallëherë e vënë në diskutim kontrollin e të mësuarit. Por edhe në rastin e një analize, kryesisht në lidhje me aplikimin e metodave të matjes së rendimentit, duhen marrë parasysh disa probleme të rëndësishme:  

1. A mund të vlerësohet puna në mësimin politik (nëse po, në çfarë forme?), apo është një gjë e tillë krejtësisht e pamundur nisur nga ligjshmëria e veçantë e lëndës si pasojë e komponentëve të saj të fuqishëm afektivë dhe moralistë dhe e proceseve komplekse dhe shpesh afatgjata të të mësuarit, që nuk lejonë një vlerësim përmes të tretëve.(...)

2. Por nëse nuk dëshirojmë të heqim dorë nga kontrolli vlerësues i të mësuarit (...) ose as që e kemi fare mundësinë e një alternative të tille (p.sh. për shkak të kërkesave në planet mësimore...), atëherë ndodhemi përballë vështirësish dhe problemesh të  konsideureshme. Pikësëpari, vazhdon të jetë i vlefshëm konstatimi, që pjesa më e madhe e kurrikulave rrallëherë përmbajnë udhëzime për kontrollin objektiv të rezultatit të të mësuarit. Këtu lindin pyetje, që prekin aspekte qendrore të edukimit politik në vetvete:

a) Deri në ç'masë duhen dhe mund të operacionalizohen objektivat mësimore në mësimin e politikës, me qëllim që në fund të proceseve mësimore të përmblidhen nën termin "sjellje e vëzhgueshme" duke bërë të mundur kështu vlerësimin? Edukimi politik synon edhe cilësimet  në kuptimin e prirjeve të sjelljeve, të cilat jo në çdo moment të procesit mësimor jane të operacionalizueshme, pra të matëshme. Për këtë arsye kontrollet e  suksesit të të mësuarit në mësimin politik nuk mund të paraqesin kurrë një matje objektive të efektivitetit, pra ato reflektojnë vetëm rezultate të pjesëshme. Prandaj ato u referohen vetëm objektivave konjitive të të mësuarit (p.sh. konceptimeve kontroverse, alternativave) dhe cilësimeve formale dhe jo konkluzioneve vlerësuese apo mënyrave të të sjellurit. 

b) A mund të maten rezultatet në të gjitha fushat e mësimit politik apo vlen kjo vetëm për »proceset e instruktimit«, ndërsa »proceset e reflektimit«, diskursi, janë të privuara nga vlerësimi? Meqenëse edukimi politik nënkupton më tepër se sa »përftimin apo rritjen« e një kompetence të caktuar të përshkrueshme objektivisht (pra edhe të verifikueshme objektivisht), e cila përçohet nga  »proçese instruktimi« me qëllime të qarta, lind problemi, se si mund të përfshihen në kontrollin e të mësuarit (...) »kërkimet«  individuale pa një fund të paracaktuar dhe proceset e »vetëreflektimit« (...).

c) Si mund të kapercehet vështirësia e një gjykimi / vlerësimi të përshtatshëm me nota të rendimentit në procesin e të mësuarit?  Nga një pikëpamje do të mund të linim krejtësisht mënjanë »fushën personale dhe private të vlerave« (F. Marz) dhe të kufizoheshim në pyetje pozitiviste, të cilat me alternativat »e saktë« »e gabuar«  (Prej kujt zgjidhet presidenti?). Kështu kontrolli do të merrte karakterin e një testi shkencash natyrore dhe edukimi politik (...) do të kufizohej  në të mësuarit mekaniko-formal. Rezultati do të ishte një ndrydhje e komponentëve-objekt, që formojnë ndërgjegjen: edukimi politik do të reduktohej në një përçim të thjeshtë dijesh konkrete-profesionale (»njohuri institucionesh«).

Meqenëse operacionalizimi dhe vlerësimi i fushave »refleksive« është shumë i vështirë, por meqë si fusha të një rëndësie qendrore ato nuk mund të anashkalohen, atëhere kufizimi në kualifikimet dhe kriteret e llojit formal përbën një rrugëdalje; nuk duhet pyetur dhe gjykuar se çfarë opinioni përfaqëson nxënësi, por si e analizon ai problemin dhe si argumenton ai gjykimin e tij. Këto orientime formale mund t'u transmetohen edhe nxënësve dhe të diskutohen me ta në bazë shembujsh, çka me siguri që kontribuon në transparencën e vlerësimit. Prandaj para së gjithash duhen treguar hapur kriteret e vlerësimit. 

Gjatë përcaktimit dhe vlerësimit të rezultatit të të mësuarit duhet patur parasysh vazhdimisht mundësia, që nxënësi u përshatet qëllimeve dhe kërkesave të caktuara të mësimit vetëm në pamje të jashtme, meqë e di »se nga se varet gjithçka«. Por edhe mësuesi duhet të jetë i ndërgjegjshëm për faktin, se ai në mënyrë të pavetëdijshme  vlerëson negativisht tendencën e punës së nxënësit për nga përmbajtja duke theksuar në mënyrë të veçantë »dobësitë në argumentim« dhe »mungesën e argumentave«, që të mundë të paraqesë prova (në dukje) objektive për një vlerësim të keq (ose anasjelltas). Këto rreziqe mund të minimizohen përmes një vetëvëzhgimi kritik të mësuesit  dhe një raporti të hapur »komunikimi simetrik« mes tij dhe nxënësve.

Duke patur në sfond problemet e përshkruara lind pyetja, se cila është rëndësia e kontrollit me shkrim të të mësuarit në mësimin e politikës. Mos ndoshta ai  duhet të tërhiqet në shumicën e rasteve apo edhe tërësisht, dhe t'i lërë vendin kontrollit me gojë të rezultatit të të mësuarit? Parë nga pikëpamje thjesht pragmatike - para së gjithash në fushën e sistemit arsimor shtetëror (...) - zgjidhja e këtij problemi përballet me faktin, që nolens volens duhet t'u përgjigjet kërkesave formale, të cilat edhe këto kërkojnë  në një masë - ndryshueshmërisht - të madhe kontrollin me shkrim të të mësuarit. Për të përditshmen e mësimit të politikës rrjedh që këtej domosdoshmëria, për tu përgatitur  për këtë formë kontrolli, d.m.th. për të përçuar dhe ushtruar aftësitë metodiko-instrumentale si dhe për të  trainuar ngarkesën psikike.

Por duke u nisur edhe nga përsiatje parimore duket se është konsekuente, që të mos hiqet dorë nga punët me shkrim: në këtë mënyrë jo vetëm rimëkëmbet »barazia e konkurimit, që nuk mund të arrihet vetëm në mësimin gojor« (W. Mickel), por në krahasim me vlerësimin e shprehjeve me gojë mund të vlerësohet në mënyrë me intensive dhe më të përqendruar, se deri në ç'masë janë arritur objektivat mësimore, për sa kohë që ato janë të operacionalizueshme. Edhe ato »proçese reflektimi« që nuk lejojnë operacionalizimin, mund të përgatiten dhe të vijohen përmes punësh me shkrim, që në këtë rast kapërcejnë kuadrin e vetëm një numri të pakët kontrollesh mësimore, aq më tepër që ato i shërbejnë formimit të aftësive të përgjithshme të punës intelektuale (aftësimi për të prezantuar me shkrim në mënyrë të përqndruar përballjen me një problem dhe formulimin e një opinioni individual; nxitja e kompetencës në gjuhën e shkruar) (...)  

Në mbyllje, le të përmbledhim në formë tezash pasojat, që rrjedhin në praktikën e mësimit politik nga analizat e mësipërme :

1. Në parim duhet, që në fazën e planifikimit të proçesit mësimor të mendohet edhe forma e kontrollit të rezultatit, e cila ka funksione të rëndësishme, qoftë për mësuesin në rolin e feedback ashtu edhe për nxënësin si mundësi vetëvlerësimi. Por, për të mos penguar  hapjen dhe fleksibilitetin e mësimit si dhe për të shmangur rrezikun e një programimi sipas modelit Input-Output, kontrolli mësimor - s'ka rëndësi se në ç'formë - mund të konceptohet dhe të formulohet gjithmonë vetëm në mbyllje të njësisë mësimore. 

2. Të paktën në fushën e sistemit shtetëror shkollor dhe arsimor, për shkak të detyrimeve institucionale  dhe stadit koncepsional të zhvillimit të edukimit politik, për momentin nuk shtrohet pyetja, nëse në mësimin politik mund të hiqet dorë nga kontrollet vlerësuese të të mësuarit. Gjithsesi kjo nuk do të thotë, që çdo matje e rezultateve në mësim duhet vlerësuar patjetër; kjo duhet të mbetet më tepër një rast i veçantë, në mënyrë që të mundësohet një proces të mësuari sa më i hapur dhe pa frikë (...).

3. Kontrolli i të mësuarit  në mësimin politik mund të bëhet si me gojë ashtu edhe me shkrim. Në aspektin gojor  duket se është me vend, që kontrolli i rendimentit të integrohet edhe në mësimin në vijim e sipër si dhe të hiqet dorë nga skematizimi (»Cfarë mësuam radhën e kaluar?«), në mënyrë që të mund të kuptohet më mirë progresi në të mësuar dhe që kontrollit t'i jepet një funksion krijues në procesin mësimor p.sh. si retrospektivë dhe perspektivë. Kështu, në mes të një njësie mësimore mbi "grupet shoqërore periferike"  mësuesi mund t'i kërkojë  një nxënësi, të përmendë grupet kryesore periferike të shoqërisë (...) si dhe  problemet specifike të gjendjes së tyre (riprodhim i materialit të mësuar) dhe ta pyesë atë nëse, sipas mendimit të tij, a duhet që shteti të reagojë ndaj kësaj situate dhe si. Përmes këtij impulsi është prekur edhe dimensioni afektiv i procesit të të mësuarit.  

Kontrolli me shkrim i të mësuarit duhet të ketë në çdo nivel të mësimit politik vëndin e tij fiks. Gjithsesi forma e »testimit të dijeve«, që provon vetëm njohuritë, është në kundërshtim me objektivat qendrore të mësimit të politikës dhe duhet të zgjidhet vetëm në raste përjashtimesh.  

Në fillim të mësimit politik në shkollë (...) janë të mundshme  detyra, të cilat nga njëra anë kërkojnë riprodhimin e materialit të mësuar dhe nga ana tjetër stimulojnë nxënësit për problematizimin e rrethanave të caktuara dhe për krijimin e një gjykimi kritik individual.  Në një stad të përparuar (...) kontrolli i të mësuarit, duke u nisur nga një detyrë, duhet të marrë formën e përballjes me një problem (mundësisht mbi një bazë materiale), që mësuesve dhe nxënësve do t'u mundësonte njohuri dhe gjykim më të thellë (...)."

[Kreu i faqes]

Temat:  Të drejtat e njeriut  I  Modele  I  Demokracia  I  Partitë  I  Evropa  I  Globalizimi  I  Kombet e Bashkuara  I  Qëndrueshmëria

Metodat:    Didaktika politike    II    Pedagogjia e edukimit    II    Metodat

     
 
Kjo ofertë Online mbi edukimin politik u zhvillua nga agora-wissen, Shoqata e Shtutgartit për përçim dijesh përmes mediave te reja dhe edukimit politik. Në rast pyetjesh apo vërejtjesh drejtohuni Ju lutem te ne.