Në preambulën e Axhendës 21 thuhet:

"NJerëzimi ndodhet në një pikë vendimtare të historisë së tij. Ne jemi duke përjetuar një pabarazi në rritje midis popujve, një varfëri gjithnjë e më të madhe, përherë e me shumë uri, sëmundjë dhe analfabetizëm si dhe një dëmtim gjithnjë e më të madh të eko-sistemeve, prej të cilave varet edhe mirëqenia jonë.

Përmes bashkimit të interesave për mjedisin dhe zhvillimin si dhe duke i marrë ato më tepër në konsideratë mund t'ia dalim mbanë të sigurojmë plotësimin e nevojave tona themeltare, përmirësimin e standarteve të jetesës së të gjithë njerëzve, një mbrojtje edhe më të madhe si dhe një administrim edhe më të mirë të eko-sistemeve.

Kjo mund të mos arrihet nga një komb i vetëm, por nga ne të gjtihë së bashku po, në një partneritet lokal, orientuar për nga zhvillimi i qëndrueshëm."

[Tekstin e plotë në disa gjuhë mund ta gjeni në ofertën online të Kombeve të Bashkuara: AXHENDA 21]

Kapitulli 28 i Axhendës 21 merret me rolin e komunave:

"Meqenëse shumë prej problemeve dhe zgjidhjeve të diskutuara në Axhendën 21 u referohen aktiviteteve në nivel lokal, pjesëmarrja dhe bashkëpunimi i komunave është një faktor vendimtar në realizimin e objektivave të përmbajtura në Axhendë.

Komunat ngrenë, administrojnë dhe mirëmbajnë infrastrukturën ekonomike, sociale dhe ekologjike, kontrollojnë realizimin e planeve, vendosin në lidhje me politikën komunale dhe normat komunale për mjedisin e krahas kësaj ndikojnë në realizimin e politikës rajonale dhe kombtare për mjedisin. Si nivel politik dhe administrativ më afër qytetarëve ato luajnë një rol vendimtar në informimin dhe mobilizimin e opinionit publik dhe sensibilizimin e tij për një zhvillim të qëndrueshëm dhe të pajtueshëm me mjedisin. (...).

Çdo administratë komunale duhet të hyjë në dialog me qytetarët e vet, organizatat lokale dhe biznesin privat dhe të vendosë një 'Axhendë lokale 21'. Përmes konsultimit dhe krijimit të një konsensusi komunat do të mësonin nga qytetarët e tyre si dhe nga organizatat lokale, nga organizatat civile, komunale, ato ekonomike dhe të biznesit duke marrë kështu informacionet e nevojshme për formulimin e strategjive më të përshtatshme. Përmes procesit të këshillimit do të mprehej ndërgjegja e ekonomive shtëpiake të veçanta në lidhje me çështje të zhvillimit të qëndrueshëm."

Kritikë ndaj Axhendës 21:
Vetëm një tigër letre?

"Koncepti gjithçka-argumentues 'Sustainable Development' ... përmbledh një formulë kompromisi mes pretendimeve  (legjitime) të vendeve të Botës së Tretë  për më tepër zhvillim tekniko-infrastrukturor dhe për më tepër mirëqenie dhe pretendimeve të grupeve mbrojtëse të natyrës, dominuar më së shumti nga veriu ... për mbrojtjen e specieve dhe mbrojtjen afatgjatë të burimeve.

Kjo linjë konflikti, që ka të bëjë me konsumin e burimeve dhe barazinë sociale, ka një zgjidhje të thjeshtë teorike: bota e shumëindustrializuar duhet të ulë shumë shpejt nivelin e saj të përdorimit të burimeve ndërsa pjesa pak apo vonë e industrializuar duhet të rrisë ritmet e veta, në mënyrë që në tërësi ... të mund të fillohet me një kthim mbrapsht në konsumin e burimeve.
Vëtrtetë, që në Konferencën e Rio-s nuk u lidh një marrëveshje, që të kishtë për qëllim skicimin e të drejtave të ardhshme në përdorimin e burimeve dhe të përcaktonte dispozita lehtësuese tregtie për kombet me zhvillim të dobët ekonomik, por me axherndën 21 u hap një skenë e re: fillohet të planifikohet me anë procesesh negociimi, d.m.th. mbi bazën e një konsensusi vullnetar, rreth një zhvillimi më të qëndrueshëm (mjedisi), ku përmenden në mënyrë të shpërndarë elemente të përmbajtjes dhe shumë propozime administrative dhe tekniko-proceduriale, por nuk ka asnjë lloj kufizimi konkret (...).

Delegacionet qeveritare të shumë vendeve të pranishme e nënshkruan atë vullnetarisht, pasi nuk ishte shkruar asgjë, që në ndonjë mënyrë so të mund të ishtë bazë padie. Organizatat jo-qeveritare pjesëmarrëse ishin të kënaqura, pasi për herë të parë ato u njohën dhe kishin të drejta bashkëvendosjeje në një konferencë të tillë (...).

Çdo njohës i skenës ndërkombtare duhet të parashikonte, që proklamime të tilla ndërkombtare të shteteve të dobta të Kombeve të Bashkuara do të mund të dështonin pa patur pasoja."

[nga: Heino Apel, Axhenda Lokale 21 dhe pjesëmarrja; në: Edukimi jashtëshkollor 2/1999, f. 137]