
|
 |
International UNESCO Education
Server
for
Civic, Peace and Human Rights Education |
Fakte dhe shifra
Arsimimi dhe profesioni
-
Rreth 100 milion fėmijė nuk kanė
ēasje nė shkollim fillestar, sė paku 60% prej tyre janė femra.
-
Mbi 2/3 e gjithsej 960 milion
analfabetėve tė rritur janė tė gjinisė femrore.
-
Mė shumė se gjysmėn e peshės sė
pėrgjithshme tė punės e bartin femrat. Meshkujt e kalojnė 3/4 e
kohės sė tyre tė punės nė punė tė paguar, derisa vetėm 1/3 e
punės sė femrave paguhet.
-
Tė ardhurat e femrave nga puna e paguar
pėrbėjnė rreth 75% tė tė ardhurave tė meshkujve.
-
Mbi 90% tė shėrbėtorėve shtėpiak
(angazhimi mė i shpeshtė i fėmijėve qė punojnė) janė femra
tė moshės 12-17 vjeēare.
Shėndetėsia dhe diskriminimi
-
60 deri 100 milion vajza u pėrzunė, u
vranė, u ushqyen nė mėnyrė tė pamjaftueshme apo u
mospėrfillėn nė mėnyrė tė tmerrshme pėr shkak tė
pėrkatėsisė sė tyre gjinore.
-
Vajzat kanė mė pak gjasa pėr ta
arritur moshėn e rritur. Nė disa pjesė tė botės numri i
meshkujve e tejkalon atė tė femrave pėr 5%.
-
Si rezultat i diskriminimit tė
qėllimtė tė vajzave nė ushqim dhe shėndetėsi, pėr shkak tė
ushqimit tė pamjaftueshėm, kanė mbetur prapa nė aspektin e
zhvillimit fizik 450 milionė femra tė rritura.
-
Mbi 16,4 milion femra janė tė
infektuara me virusin HIV/AIDS. Nė disa rajone tė Afrikės dhe
Azisė me virusin HIV-pozitiv janė tė infektuara pesė herė mė
shumė femra se sa meshkuj. Ēdo e treta femėr nė Botsuana e
moshės 15-45 vjeēare ėshtė HIV-pozitive!
Dhuna
-
Ēdo e pesta femėr nė botė bie
viktimė e dhunimit.
-
Mes 40-60% tė tė gjitha veprave penale
seksuale kryhen ndaj vajzave nėn moshėn 16 vjeēare.
-
Shumica e personave klandestin janė
femra. Shumė prej tyre shiten/ndėrmjetėsohen nė industrinė e
seksit. Njė numėr jo i vogėl rrėmbehen apo shiten nga vetė
familjet e tyre.
Refugjatėt
-
Rreth 50 milion njerėz janė nė ikje,
75-80% prej tyre janė gra dhe fėmijė.
-
80% e viktimave tė armėve tė zjarrit
nė luftė janė femra.
-
Mbi 300.000 tė rinjė shėrbejnė nė
tėrė globin si ushtarė fėmijė, shumė prej tyre janė
refugjatė tė gjinisė femrore.
Varfėria
-
Nė botė supozohet se jetojnė 1,3
miliard njerėz nė varfėri absolute, me tė ardhura ditore prej
mė pak se njė dollar amerikan. Rreth 70% e tyre janė femra.
-
Qė nga viti 1970, numri i femrave qė
jetojnė nė varfėri ėshtė rritur pėr 50%, ndėrsa ai i
meshkujve pėr 30%.
[Evelin Kurs, nga: forum, Zeitschrift der
UNESCO-Projekt-Schulen, Heft 3/2002: "Frauen und Mädchen der
Welt", hrsg. v. Deutsche UNESCO-Kommission e.V., Bonn]
[top]
|