Aparteidi

Të drejtat e njeriut

Aparteidi

Tema shtjelluese Aparteidi në Afrikën e Jugut

Çfarë është Aparteidi?

Fjala "Aparteid" rrjedh nga "Afrikaans", gjuha e Boerëve holandezë të vendosur në Afrikën e Jugut në fillim të shek. XVII. Tekstualisht, "Aparteid" nuk do të thotë gjë tjetër veçse ndarje apo veçim (shih përkufizimin në fjalor).

Regjimi i Aparteidit i Afrikës së Jugut, në gjithë botën u bë sinonim i padrejtësisë dhe shkeljes së të drejtave të njeriut. Në kuadrin e kësaj teme shtjelluese do të njihemi nga afër me zhvillimin në Afrikën e Jugut. Do të trajtohen veçanërisht aspektet e mëposhtme:

	Si lindi sistemi i aparteidit, si u zhvillua ai? Afrika e Jugut sot
	Cilat ishin pjesët përbërëse të këtij sistemi? Si u shtyp shumica zezake e popullsisë?
	Rezistenca kundër regjimit të Aparteidit? Si dhe nëpërmjet kujt u mposht Aparteidi?

Përveç kësaj, në dispozicion, si zakonisht është edhe linklista dhe kronologjia rreth temës. Përkuzimi i fjalorit mbi Aparteidin mund ta gjeni më poshtë.

[Kreu i faqes]

Struktura e temës shtjelluese, në vështrimin grafik duket si vijon (duke klikuar mbi elementet grafike kaloni në faqen përkatëse):

Übersicht über das Vertiefungsthema Apartheid

[Kreu i faqes]

Aparteidi

[afrikaans, nga apart, "tek, veçantë"], doktrinë politiko-shoqërore në Republikën e Afrikës së Jugut e cila ekziston që nga viti 1948: Nëpërmjet ndarjes politike, sociale, ekonomike dhe hapësinore të racave synohej arritja e një zhvillimi të ndarë në të gjitha fushat. Politika e Aparteidit u hodh poshtë nga gati të gjitha vendet e botës, pasi ajo çonte drejt shtypjes së të gjithë afrikanëve "jo të bardhë" të Afrikës së Jugut dhe forconte sundimin e pakicës së përbërë nga të bardhët.
Aparteidi shkaktoi izolimin politik të Afrikës së Jugut. Organizatat politike të afrikanëve zezakë iu kundërvinë Aparteidit që në fillim. Në vitin 1990/91, nën qeverisjen e presidentit De Klerk u anuluan të gjitha ligjet e Aparteidit; Në vitin 1993/94, të gjitha racat fituan barazinë politike.

[Nxjerrë nga: Bertelsmann Discovery Lexikon 1997]

[Kreu i faqes]

Dy personalitetet e historisë më të re të Afrikës së Jugut janë Nelson Mandela dhe Vilem de Klerk, për të cilët do të flitet në kuadrin e kësaj teme shtjelluese. Rreth tyre, në enxiklopedi gjenden këto të dhëna:

Mandela, Nelson Rolihlahla, politikan i Afrikës së Jugut. Pjesëtar i fisit Xosa, i lindur më 18.7.1918 në Umtata, Transki; në vitin 1944 u anëtarësua në Kongresin Kombëtar Afrikan (ANC) dhe luftoi aktivisht që nga fundi i vititeve 40 kundër Aparteidit. Më 1956 u akuzua për tradhti të rëndë, ndërsa u lirua në vitin 1961. Para se të dënohej burgim të përjetshëm me punë të detyruar në vitin 1964, Mandela u angazhua për themelimin e një organizate ushtarake të ANC-së. Lirimi tij nga burgu në vitin 1990 shënoi njëkohësisht momentin vendimtar të ndryshimeve politike në Afrikën e Jugut. Si president i ANC-së (që nga viti 1991), Mandela mori pjesë në reformimin demokratik të vendit. Më 1993 fitoi së bashku me F. V. de Klerk Çmimin Nobel për Paqe. Më 1994, Mandela u shpall president i Afrikës së Jugut.

Klerk, Frederik Vilem de Klerk, politikan i Afrikës së Jugut (National Party), *18.3.1936 Johannesburg; 1989-1994 president i vendit, 1994–1996 zëvendëspresident; më 1990 nxiti lirimin e N. Mandelës dhe kthimin nga politika e Aparteidit; më 1993, së bashku me Mandelën fitoi Çmimin Nobel për Paqe.

[Nxjerrë nga: Bertelsmann Discovery Lexikon 1997]

[Kreu i faqes]

Temat: Të drejtat e njeriut  I Modele I Demokracia I Partitë I Evropa I  Globalizimi I Kombet e Bashkuara I Qëndrueshmëria

Metodat:    Didaktika politike    II    Pedagogjia e paqes    II    Metodat



Kjo ofertë Online mbi edukimin politik u zhvillua nga a gora-wissen, Shoqata e Shtutgartit për përçim dijesh përmes mediave te reja dhe edukimit politik. Në rast pyetjesh apo vërejtjesh drejtohuni Ju lutem te ne.